Kluczowe elementy dobrej umowy.

Last Updated on 2 lata ago by Agata Urban-Brodowska

W związku z prowadzoną przeze mnie działalnością gospodarczą bardzo często zawieram umowy z kontrahentami. O czym trzeba pamiętać przy ich sporządzaniu? Jakie elementy powinna zawierać dobrze przygotowana umowa?

Umowa przede wszystkim powinna być czytelna, jasna i przejrzysta. Należy więc pamiętać, aby miała ona prawidłowy układ, a zatem wskazać jej tytuł (np. umowa sprzedaży, umowa o dzieło), miejsce i czas jej zawarcia, dokładnie określić strony umowy, a także cel jej zawarcia.

Ponadto, umowa powinna mieć czytelną formę (czyli dzielimy ją na paragrafy, ustępy itp.). Warto również zastanowić się nad przygotowaniem słowniczka, w którym przedstawione zostaną definicje niejednoznacznych słów pojawiających się w treści umowy. Unikniemy wówczas sporów dotyczących interpretacji danych wyrażeń.

Kolejnym istotnym elementem umowy jest jej przedmiot (na przykład, przy umowie sprzedaży przedmiotem będzie sprzedawana rzecz), a także określenie praw i obowiązków stron. Ich treść zależna będzie oczywiście od rodzaju zawieranej umowy. Ważne jest precyzyjne określenie terminów, w których dana czynność ma zostać wykonana (np. termin dostarczenia przedmiotu umowy, termin zapłaty wynagrodzenia), a także konsekwencji związanych z przekroczeniem tych terminów.

W naszym interesie jest również dokładne określenie kwestii związanych z zapłatą wynagrodzenia,  a przede wszystkim sposobu oraz terminu płatności.

Poza podstawowymi składnikami umowy, strony mogą wprowadzić elementy dodatkowe, na przykład kary umowne. Są one odszkodowaniem za  niewykonanie bądź nienależyte wykonanie umowy przez drugą stronę. Należy jednak pamiętać o tym, że kara umowa może dotyczyć jedynie zobowiązań niepieniężnych, ponieważ w przypadku zobowiązań pieniężnych strona ma prawo do odsetek. Nie można więc dodać, że jedna ze stron będzie mogła żądać zapłaty kary umownej, gdy ta druga nie zapłaci jej wynagrodzenia. Jeśli wynagrodzenie nie zostanie zapłacone w terminie, można będzie żądać zapłaty wynagrodzenia wraz z odsetkami. Dla przykładu, kara umowna może być wprowadzona w przypadku opóźnień w wykonaniu prac.

Strony powinny również wskazać okres, na jaki zawierają umowę oraz określić możliwości jej wypowiedzenia oraz sytuacje, w których możliwe będzie odstąpienie od umowy. Należy pamiętać, że terminy te (wypowiedzenie, odstąpienie) choć mogą wydawać się zbliżone, gdyż ich skutkiem jest zakończenie umowy, jednak znacząco się od siebie różnią. 

W niektórych umowach warto określić również kwestie związane z zakazem konkurencji czy zachowaniem w poufności informacji uzyskanych w związku z zawarciem umowy.

Nie należy zapominać o postanowieniach końcowych, związanych choćby z uregulowaniem sposobu zmian umowy (np. w formie pisemnego aneksu) oraz sądem, który będzie rozstrzygał spory zaistniałe na tle umowy. Strony mogą również zawrzeć klauzulę arbitrażową, czyli ustalić, że spory między nimi wynikające z umowy będzie rozpoznawał sąd polubowny, na przykład Polubowny Sąd Konsumencki w Gdańsku.

I na koniec, najbardziej oczywiste, czyli umowę należy podpisać, a każdą jej stronę parafować!

Agata Urban-Brodowska